Lajm 15 Nov 12

Përballimi i së Shkuarës Ende Tabu në Serbi

Njëzet vjet pas fundit të luftërave në Ballkan, shoqëria serbe ende refuzon të përballet me të shkuarën, është përfundimi i diskutimit në një tryeze të rrumbullakët.

Marija Ristic
BIRN
Beograd

Tryeza e rrumbullakët, e quajtur “Çfarë është drejtësia tranzicionale në Serbi?” u mbajt të martën dhe u organizua nga Komisioni i Helsinkit për të drejtat e njeriut në Serbi, si pjesë e projektit të tyre që ka për synim të inkurajojë debate për drejtësinë tranzicionale mes palëve të ndryshme.

Sipas Sonja Biserkos, drejtoresha e Komisionit të Helsinkit në Serbi, shoqëria serbe ka dështuar të pranojë përgjegjësinë e saj për krimet e kryera gjatë luftërave të viteve 1990-të, pavarësisht faktit se vendi, me largimin ish-presidentit Slobodan Milosevic 12 vjet më parë “kaloi përmes ndryshimeve të ashtuquajtura demokratike”.

“Nuk besoj se qeveria e re do të ndryshojë ndonjë gjë. Deri më tani kemi parë vetëm qëllimin e tyre për të destabilizuar rajonin, veçanërisht me politikat ndaj Bosnjës dhe Kosovës”, tha Biserko.

Biserko shtoi se nuk ka gjasa që qeveria e re serbe do të ngrejë padi të reja për krime lufte duke qenë se shumica e anëtarëve të saj ishin pjesë e makinerisë së luftës së viteve 1990.

Zarko Markovic nga Qendra për të Drejtat e Njeriut në Beograd, komentoi për gjyqet e krimeve të luftës të mbajtura para gjykatave në Serbi. Ai tha se që nga viti 2000, gjashtëdhjetë persona janë dënuar me vendime të shkallës së fundit, ndërsa 11 janë liruar.

“Aktualisht, problemi më i madh është të mblidhen të dhënat nga Kosova. Ndoshta bashkëpunimi më i mirë është me gjykatat kroate, duke qenë se rastet për krimet e kryera në Kroaci janë ato me shkallën më të lartë të suksesit”, tha Markovic.

Gordana Igric, drejtoresha e Rrjetit Ballkanik të Gazetarisë Hulumtuese, BIRN, tha se raportimet e medias për drejtësinë tranzicionale reflektojnë situatën e tanishme në shoqëri.

“Historitë për të shkuarën e luftës janë lënë anash nga media ose janë raportuar si vogëlsira ose në stil tabloidi. Kjo ndodh sepse është më e lehte t’i qasesh diçkaje sikur të ishte vogëlsirë, se sa të pranohen dhe ballafaqohen krimet që janë bërë në të shkuarën”, tha Igric.

Sonja Biserko tha se një nga ndryshimet më të rëndësishme të nevojshme për të ndryshuar situatën e tanishme janë ato në fushën e arsimit, sidomos ndryshimet në kurrikulën e historisë. “Në tekstet shkollore të historisë keni informacion minimal në lidhje me luftërat e viteve 1990-të, dhe tani, si rezultat kemi breza të irrituar që kanë opinione negative për fqinjët e tyre - kroatë, boshnjakë ose shqiptarë”, përfundoi ajo.

blog comments powered by Disqus

Subscribe to Our Newsletter